توضیحات
پلی دی متیل سیلوکسان یکی از شناخته شده ترین اعضای خانواده پلی سیلوکسان ها (Polysiloxanes) و به طور کلی در گروه پلیمرهای آلی سیلیکونی یا Silicones قرار می‌گیرد. برخلاف بسیاری از پلیمرهای متداول آلی که ستون فقرات آنها عمدتاً از اتم‌های کربن تشکیل شده است، زنجیره اصلی سیلوکسان ها از تناوب اتم‌های سیلیسیم و اکسیژن، یعنی پیوندهای Si–O–Si تشکیل می‌شود و گروه‌های آلی به اتم‌های سیلیسیم متصل هستند. در این پلیمر، این گروه‌های جانبی عمدتاً متیل (CH₃) هستند و واحد تکرارشونده آن را می‌توان به‌صورت [–Si(CH₃)₂–O–]ₙ نمایش داد.
ساختار ویژه پیوند Si–O–Si در کنار گروه‌های متیل، مجموعه‌ای از ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی متمایز ایجاد می‌کند. انعطاف پذیری زیاد زنجیره، دمای انتقال شیشه‌ای بسیار پایین، آب‌گریزی، پایداری حرارتی مناسب، کشش سطحی پایین و نفوذپذیری قابل توجه نسبت به برخی گازها از ویژگی‌هایی هستند که PDMS را برای طیف گسترده‌ای از کاربردها جذاب کرده‌اند. به همین دلیل، پلی دی متیل سیلوکسان در حوزه‌هایی مانند مواد پلیمری، پوشش‌ها، روان‌کننده‌ها، آب‌بندها، مواد الکتریکی و دی‌الکتریک، میکروسیال‌ها، تجهیزات آزمایشگاهی و پژوهش‌های مواد مورد توجه قرار گرفته است. البته شدت و اهمیت هر یک از این ویژگی‌ها به جرم مولکولی، ویسکوزیته، معماری زنجیره و گروه‌های انتهایی پلیمر وابسته است و نمی‌توان مشخصات یک نوع PDMS را بدون توجه به این عوامل به تمام محصولات این خانواده تعمیم داد.
تاریخچه📜 توسعه شیمی سیلیکون ها و پلی سیلوکسان ها:
ریشه‌های شیمی ترکیبات آلی سیلیکون به قرن نوزدهم باز می‌گردد. در ۱۸۶۳، شارل فریدل (Charles Friedel) و جیمز کرفتس (James Crafts) نخستین ترکیبات دارای پیوند مستقیم Si–C، از جمله تترا اتیل سیلان، را تهیه کردند و این رویداد یکی از نقاط مهم آغاز شیمی آلی سیلیکون محسوب می‌شود. در اوایل قرن بیستم، فردریک استنلی کیپینگ (Frederic S. Kipping) مطالعات گسترده‌ای روی ترکیبات آلی سیلیکون و واکنش‌های آنها انجام داد و بررسی‌های او به شکل گیری پایه‌های شیمی پلی سیلوکسان ها کمک کرد. اصطلاح Silicone نیز در 1904 توسط کیپینگ برای توصیف ترکیباتی مانند R₂SiO به کار رفت، زیرا او آنها را از نظر صوری مشابه کتون‌ها در نظر گرفته بود؛ بعدها مشخص شد این مواد از نظر ساختاری و رفتاری با کتون‌ها تفاوت دارند و بسیاری از آنها ساختارهای الیگومری یا پلیمری سیلوکسانی دارند. این برداشت ساختاری بعداً اصلاح شد و مشخص شد این مواد عمدتاً پلی سیلوکسان هستند.
مرحله مهم بعدی، توسعه روش صنعتی تولید ارگانوسیلیکون‌ها و کلروسیلان‌ها در دهه 1940 بود. واکنش مستقیم سیلیسیم با هالیدهای آلکیل، به‌ویژه کلرومتان (CH₃Cl)، در حضور کاتالیست‌های پایه مس که با نام فرایند مولر–روچو (Müller–Rochow direct process) شناخته می‌شود، در دهه 1940 توسعه یافت و اساس تولید صنعتی گسترده متیل کلروسیلان ها و در نتیجه بخش بزرگی از مواد اولیه صنعت سیلیکون و تولید پلی سیلوکسان هایی مانند پلی دی متیل سیلوکسان فراهم کرد. از دهه 1940 به بعد، سیلیکون ها به تدریج از ترکیبات پژوهشی به یک خانواده مهم از مواد مهندسی و صنعتی تبدیل شدند.
قیمت و خرید پلی دی متیل سیلوکسان از سیلور شیمی
قیمت مواد شیمیایی تخصصی می‌تواند با توجه به عواملی مانند برند، گرید، مشخصات فنی، ویسکوزیته، حجم بسته‌بندی، مقدار سفارش، کشور سازنده و شرایط واردات و عرضه متفاوت باشد؛ بنابر این مقایسه قیمت محصولات پلی دی متیل سیلوکسان بهتر است بر اساس مشخصات دقیق هر محصول انجام شود.
محصول موجود در سیلور شیمی با نام Poly(dimethylsiloxane), hydroxy terminated از برند Sigma-Aldrich (Merck) عرضه می‌شود. شماره CAS این ماده 70131-67-8 و کد محصول 481939 است.
مشخصات محصول:
Hydroxy terminated به چه معناست؟
عبارت hydroxy terminated یا hydroxyterminiert به این معناست که زنجیره‌های پلی دی متیل سیلوکسان در انتهای خود دارای گروه‌های هیدروکسیلی (–OH) هستند؛ به این گروه‌ها در شیمی سیلیکون معمولاً گروه‌های سیلانول (Si–OH) گفته می‌شود. بنابر این، محصول 481939 از نظر ساختار انتهایی با پلی دی متیل سیلوکسان هایی که گروه‌های انتهایی دیگری دارند متفاوت است.
نمایش ساده ساختار این نوع پلیمر را می‌توان به صورت زیر نوشت:
HO–[–Si(CH₃)₂–O–]ₙ–Si(CH₃)₂–OH
این نمایش، ساختار عمومی زنجیره را نشان می‌دهد و به معنی یک جرم مولکولی یا مقدار ثابت برای تمام زنجیره‌ها نیست. در این محصول، وجود گروه‌های سیلانولی انتهایی اهمیت شیمیایی دارد، زیرا این گروه‌ها می‌توانند در واکنش‌های اصلاح شیمیایی و اتصال عرضی (crosslinking) شرکت کنند.
معنی viscosity ~۲۵ cSt چیست؟
مقدار viscosity ~25 cSt یکی از مشخصات مهم همین محصول با کد 481939 است. حرف اختصاری cSt مخفف centistokes یا سانتی استوکس است و واحد ویسکوزیته سینماتیکی (kinematic viscosity) محسوب می‌شود.
از نظر تبدیل واحد:
1 cSt = 1 mm²/s
بنابر این ویسکوزیته سینماتیکی اعلام شده برای این محصول تقریباً برابر با 25 mm²/s است. NIST نیز رابطه یک به یک میان cSt و mm²/s را برای ویسکوزیته سینماتیکی تأیید می‌کند.
اهمیت انتخاب ویسکوزیته مناسب در خرید PDMS
نکته مهم این است که cSt با cP (centipoise) یکسان نیست. cSt ویسکوزیته سینماتیکی را بیان می‌کند، درحالی‌که cP واحد رایج ویسکوزیته دینامیکی است. ارتباط این دو از طریق چگالی سیال برقرار می‌شود:
ν = μ / ρ
ν:ویسکوزیته سینماتیکی، μ: ویسکوزیته دینامیکی، ρ: چگالی است.
بنابر این نمی‌توان مقدارcSt 25 را بدون در نظر گرفتن چگالی مستقیماً برابر با 25 cP دانست.
ویسکوزیته برای انتخاب PDMS اهمیت دارد، زیرا بر رفتار جریان، سهولت پمپاژ و انتقال، اختلاط و نحوه اعمال ماده تأثیر می‌گذارد. پلی دی متیل سیلوکسان های با ویسکوزیته متفاوت می‌توانند در یک فرایند مشابه رفتار جریان متفاوتی داشته باشند؛ به همین دلیل، مقدار ~25 cSt در محصول 481939 یک مشخصه کاربردی مهم برای تشخیص این محصول از انواع PDMS hydroxy-terminated با ویسکوزیته‌های بالاتر است. خود Sigma-Aldrich نیز برای محصولات دیگر PDMS hydroxy-terminated مقادیر ویسکوزیته متفاوتی مانند حدود ۶۵ cSt، ۳۵۰۰ cSt و 18000–22000 cSt گزارش می‌کند.
معرفی شرکت Sigma-Aldrich (Merck)
Sigma-Aldrich یکی از برندهای شناخته شده در حوزه مواد شیمیایی و محصولات آزمایشگاهی و تحقیقاتی است و مجموعه گسترده‌ای از معرف‌ها، حلال‌ها، مواد شیمیایی سنتزی، محصولات بیوشیمیایی و مواد تخصصی علوم مواد را عرضه می‌کند. Sigma-Aldrich یکی از برندهای شناخته شده Merck در حوزه مواد شیمیایی، معرف‌های آزمایشگاهی و مواد تخصصی است و طیف گسترده‌ای از محصولات مورد استفاده در پژوهش، توسعه و کاربردهای صنعتی ارائه می‌کند.
سیلور شیمی پلی دی متیل سیلوکسان را با بهترین کیفیت به شهرهای اصفهان، تهران، آذربایجان غربی، سمنان، خوزستان و تمام نقاط ایران ارسال می‌کند.
مشاهده گزارش آنالیز محصول:
برای اطلاع از قیمت به روز پلی دی متیل سیلوکسان و سفارش محصول،کلیک کنید:
پلی دی متیل سیلوکسان چیست؟
پلی دی متیل سیلوکسان (Poly(dimethylsiloxane) یا PDMS) یک پلیمر آلی سیلیکونی از خانواده پلی سیلوکسان ها (Polysiloxanes) است که به دلیل ساختار متفاوت خود با بسیاری از پلیمرهای متداول کربن پایه، مجموعه‌ای از خواص فیزیکی و شیمیایی ویژه دارد. در حالی که ستون اصلی بسیاری از پلیمرهای آلی از پیوندهای C–C تشکیل شده است، ستون فقرات PDMS از اتم‌های سیلیسیم و اکسیژن با آرایش تکرار شونده Si–O–Si ساخته می‌شود. دو گروه متیل نیز به هر اتم سیلیسیم متصل هستند و در نتیجه واحد تکرارشونده متداول پلی دی متیل سیلوکسان به شکل [–Si(CH₃)₂–O–] نمایش داده می‌شود.
به بیان ساختاری، این محصول را می‌توان یک پلیمر آلی سیلیکونی (organosilicon polymer) یا سیلیکون پلیمری دانست؛ زیرا علاوه بر بخش اصلی سیلوکسانی، گروه‌های آلی متیل نیز به اتم‌های سیلیسیم متصل‌اند. بنابر این، هم ستون فقرات Si–O–Si و هم گروه‌های آلی متصل به آن در تعیین خواص ماده نقش دارند.
ساختار اصلی زنجیره پلی دی متیل سیلوکسان:
زنجیره PDMS از تکرار واحدهای دی متیل سیلوکسان تشکیل شده است:
[–Si(CH₃)₂–O–]ₙ
در این ساختار، هر اتم سیلیسیم به یک اتم اکسیژن در دو طرف زنجیره و به دو گروه متیل متصل است. پیوندهای Si–O–Si ستون اصلی پلیمر را تشکیل می‌دهند، در حالی که گروه‌های –CH₃ به صورت گروه‌های جانبی روی سیلیسیم قرار دارند.
پیوند Si–O ویژگی مهمی برای رفتار پلی دی متیل سیلوکسان ایجاد می‌کند. این پیوند نسبت به پیوندهای متداول C–C طول بیشتری دارد و چرخش حول پیوندهای Si–O نیز با مانع انرژی نسبتاً پایینی انجام می‌شود؛ در نتیجه زنجیره سیلوکسانی بسیار انعطاف‌پذیر است. این انعطاف‌پذیری مولکولی یکی از عوامل اصلی در دمای انتقال شیشه‌ای بسیار پایین و رفتار ویسکوالاستیک این پلیمر به شمار می‌رود.
نقش گروه‌های متیل:
در PDMS، دو گروه متیل (–CH₃) متصل به هر اتم سیلیسیم هستند. این گروه‌ها سطح زنجیره را تا حد زیادی با بخش‌های کم قطب و آب گریز پوشش می‌دهند و در ایجاد انرژی سطحی پایین و آب گریزی پلیمر نقش دارند. پایداری نسبی پیوندهای Si–C نیز به مقاومت شیمیایی پلی دی متیل سیلوکسان در برابر بسیاری از شرایط محیطی کمک می‌کند.
در نتیجه، قرار گرفتن گروه‌های متیل در اطراف ستون فقرات Si–O–Si فقط یک ویژگی ساختاری نیست؛ این آرایش بر انرژی سطحی، ترشوندگی و برهم کنش‌های بین مولکولی پلی دی متیل سیلوکسان نیز اثر می‌گذارد.
گروه‌های انتهایی هیدروکسیلی در محصول مورد نظر:
محصول مورد نظر در این مقاله، Poly(dimethylsiloxane), hydroxy terminated است؛ بنابر این برخلاف بعضی انواع این ماده که با گروه‌های انتهایی متیل، وینیل یا گروه‌های آلی واکنش‌پذیر دیگر عرضه می‌شوند، در انتهای زنجیره این محصول گروه‌های هیدروکسیلی متصل به سیلیسیم، یعنی گروه‌های سیلانول (Si–OH) قرار دارند.
برای نمایش ساده ساختار این نوع PDMS می‌توان از یک نمایش کلی مانند زیر استفاده کرد:
HO–[Si(CH₃)₂–O]ₙ–Si(CH₃)₂–OH
این ساختار یک نمایش کلی از زنجیره هیدروکسیلی انتهایی است و نباید آن را به عنوان فرمول مولکولی دقیق یک مولکول منفرد با مقدار ثابت n در نظر گرفت. نمونه تجاری یک پلیمر شامل زنجیره‌هایی با توزیع جرم مولکولی است و مقدار دقیق طول زنجیره‌ها از یک مولکول به مولکول دیگر متفاوت است.
وجود گروه‌های Si–OH باعث می‌شود انتهای زنجیره از نظر شیمیایی نسبت به پلی دی متیل سیلوکسان های کاملاً متیل انتهایی فعال‌تر باشد. این گروه‌ها می‌توانند در واکنش‌های تراکمی و اصلاح شیمیایی شرکت کنند و در حضور عوامل چند عاملی مناسب، به اتصال عرضی و تشکیل شبکه‌های سیلوکسانی نیز منجر شوند و به همین دلیل PDMS hydroxyterminiert به عنوان یک پیش ماده واکنش‌پذیر برای ساخت مواد سیلیکونی اصلاح شده یا شبکه‌های پلیمری مورد استفاده قرار می‌گیرد. بررسی‌های مروری نیز نشان می‌دهند که تغییر گروه‌های انتهایی پلی دی متیل سیلوکسان یکی از روش‌های مهم برای وارد کردن گروه‌های واکنش‌پذیر و تنظیم شیمی پلیمر است.
تفاوت پلی سیلوکسان ها با بسیاری از پلیمرهای کربن پایه
تفاوت بنیادی پلی سیلوکسان ها با بسیاری از پلیمرهای کربن پایه در ستون فقرات شیمیایی آن‌هاست. در بسیاری از پلیمرهای آلی متداول، بخش اصلی زنجیره بر پایه پیوندهای C–C است؛ اما در پلی دی متیل سیلوکسان، ستون فقرات زنجیره از پیوندهای تکرارشونده Si–O–Si تشکیل شده است.
پیوندهای Si–O و هندسه زنجیره باعث تحرک و انعطاف‌پذیری بالای اسکلت پلیمری می‌شوند. به همین دلیل، این ماده دارای دمای انتقال شیشه‌ای بسیار پایین و انعطاف‌پذیری زنجیره‌ای بالایی است. این ویژگی در کنار آب‌گریزی، انرژی سطحی پایین و نفوذپذیری مناسب نسبت به برخی گازها، رفتار پلی دی متیل سیلوکسان را از بسیاری از پلیمرهای آلی متداول متمایز می‌کند.
البته این تفاوت به معنی برتری مطلق PDMS نسبت به پلیمرهای کربن پایه نیست؛ بلکه نشان می‌دهد ساختار Si–O–Si مجموعه‌ای متفاوت از خواص را ایجاد می‌کند که باید متناسب با کاربرد موردنظر ارزیابی شود.
ارتباط جرم مولکولی، درجه پلیمریزاسیون و ویسکوزیته:
در پلیمرهای زنجیره‌ای مانند پلی دی متیل سیلوکسان، افزایش طول متوسط زنجیره معمولاً با افزایش جرم مولکولی و افزایش ویسکوزیته همراه است. با افزایش جرم مولکولی پلی دی متیل سیلوکسان، ویسکوزیته معمولاً افزایش می‌یابد؛ در زنجیره‌های بلندتر، درهم تنیدگی زنجیره‌ها نیز می‌تواند سهم مهمی در رفتار جریان و ویسکوزیته داشته باشد.
به صورت مفهومی، درجه پلیمریزاسیون (n) نشان دهنده تعداد تقریبی واحدهای تکرار شونده در زنجیره است و افزایش n معمولاً باعث افزایش جرم مولکولی می‌شود. در عین حال، رابطه بین جرم مولکولی و ویسکوزیته برای همه شرایط و همه پلی دی متیل سیلوکسان ها یک رابطه ساده و خطی نیست و به توزیع جرم مولکولی، معماری زنجیره، دما و نوع گروه‌های انتهایی نیز وابسته است.
این موضوع برای محصول حاضر اهمیت ویژه‌ای دارد. Sigma-Aldrich برای Poly(dimethylsiloxane), hydroxy terminated، کد 481939، میانگین جرم مولکولی عددی Mₙ حدود 550 و ویسکوزیته حدود 25 cSt را گزارش کرده است. این مقادیر مشخصات همین محصول هستند و نباید به تمام انواع این پلیمر یا حتی تمام محصولات hydroxy-terminated تعمیم داده شوند.
در نتیجه، ویسکوزیته را می‌توان تا حدی به عنوان یک شاخص عملی از رفتار جریان و تا حدی ویژگی‌های مرتبط با طول زنجیره و جرم مولکولی در نظر گرفت، اما برای تعیین دقیق ساختار یا درجه پلیمریزاسیون یک نمونه تجاری نباید صرفاً از مقدار ویسکوزیته نتیجه‌گیری کرد.
نام‌های رایج پلی دی متیل سیلوکسان
این ماده با چند نام متداول در منابع علمی و تجاری شناخته می‌شود:
• پلی دی متیل سیلوکسان (Poly(dimethylsiloxane)): نام علمی رایج
• PDMS: مخفف نام انگلیسی
• دایمتیکون (Dimethicone): نامی که برای برخی مواد و محصولات مبتنی بر پلی دی متیل سیلوکسان در حوزه‌های دارویی، آرایشی و صنعتی استفاده می‌شود؛ مترادف دقیق hydroxy-terminated PDMS محصول 481939 نیست.
• پلی دی متیل سیلوکسان با گروه‌های انتهایی هیدروکسیل (Hydroxy-terminated PDMS): نام نوع دارای گروه‌های هیدروکسیلی انتهایی.
• پلی دی متیل سیلوکسان با انتهای سیلانول (Silanol-terminated PDMS): نامی که بر وجود گروه‌های Si–OH در انتهای زنجیره تأکید می‌کند.
خواص شیمیایی و فیزیکی پلی دی متیل سیلوکسان
| ویژگی | مقدار / مشخصات |
|---|---|
| نام شیمیایی | Poly(dimethylsiloxane) Hydroxy-Terminated |
| نوع سربندی | Hydroxy terminated / Silanol terminated؛ دارای گروه‌های Si–OH در انتهای زنجیره |
| فرمول عمومی | [-Si(CH₃)₂–O-]ₙ |
| میانگین جرم مولکولی عددی (Mₙ) | حدود ۵۵۰ گرم بر مول |
| شکل ظاهری | مایع بی‌رنگ و شفاف |
| بوی خاص | بی‌بو یا بوی ضعیف آلی |
| نقطه جوش | 182°C |
| چگالی | ۰.۹۵ گرم بر میلی لیتر در ۲۵ درجه سانتی گراد |
| ویسکوزیته سینماتیکی | ~25cSt |
| حلالیت | نامحلول در آب و اتانول، محلول در حلال‌های آلی |
| پایداری حرارتی | بسیار بالا |
| آب‌گریزی | بسیار بالا |
| ضریب شکست | n20/D 1.405 |
نکته: با توجه به اینکه محصول معرفی شده از نوع PDMS hydroxyterminiert است، بسیاری از کاربردهای ذکر شده پس از انجام فرآیند پخت (Curing) حاصل می‌شوند یا به عنوان ماده اولیه در فرمولاسیون محصولات سیلیکونی است.
ویژگی و کاربردهای پلی دی متیل سیلوکسان
۱- انعطاف‌پذیری بالای زنجیره Si–O–Si
• ستون فقرات پلی دی متیل سیلوکسان از پیوندهای تکرارشونده Si–O–Si تشکیل شده است. پیوند Si–O و آزادی نسبی چرخش حول این پیوندها باعث می‌شود زنجیره سیلوکسانی تحرک مولکولی بالایی داشته باشد. نتیجه این ویژگی، انعطاف‌پذیری زیاد، دمای انتقال شیشه‌ای پایین و رفتار نرم و انعطاف‌پذیر این خانواده از پلیمرهاست.
• این ویژگی هنگامی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که PDMS بخشی از یک پلیمر یا شبکه پلیمری دیگر باشد و قرار باشد نرمی، انعطاف‌پذیری در دماهای پایین و تحرک زنجیره‌ای به ماده نهایی منتقل شود.
✅ کاربردهای مرتبط:
①- تولید الاستومرهای PDMS–urethane: محصول hydroxy-terminated می‌تواند به عنوان جزء واکنش‌پذیر برای ساخت پلی یورتان‌های حاوی پلی دی متیل سیلوکسان استفاده شود. ورود بخش انعطاف‌پذیر سیلوکسانی به زنجیره پلی یورتان می‌تواند ویژگی‌های مکانیکی و حرارتی الاستومر را تغییر دهد. Sigma-Aldrich نیز استفاده از این ماده به عنوان پیش‌ماده سنتز poly(dimethylsiloxane-urethane) را گزارش کرده است.
②- اصلاح پلیمرها و پوشش‌ها: PDMS با پایانه هیدروکسیل در ساخت برخی پلی یورتان‌ها و پوشش‌های اصلاح‌شده وارد بخش نرم زنجیره می‌شود و انعطاف‌پذیری و رفتار سطحی ماده را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
۲- آب گریزی و انرژی سطحی پایین
• گروه‌های متیل اطراف ستون فقرات سیلوکسانی باعث ایجاد سطحی کم‌قطب و آب‌گریز در پلی دی متیل سیلوکسان می‌شوند. PDMS همچنین دارای کشش و انرژی سطحی پایین است؛ به همین دلیل تمایل دارد در بسیاری از سامانه‌های پلیمری به سمت سطح حرکت کند و ویژگی‌های سطحی ماده را تغییر دهد.
• در محصول پلی دی متیل سیلوکسان دارای گروه انتهایی هیدروکسیلی (hydroxy-terminated)، این آب گریزی با وجود گروه‌های Si–OH هم‌زمان است؛ یعنی بدنه زنجیره آب گریز است، اما انتهای زنجیره قابلیت واکنش شیمیایی دارد. همین ترکیب برای ساخت موادی مفید است که هم ویژگی‌های سطحی سیلوکسانی و هم امکان اتصال شیمیایی به یک شبکه دیگر را نیاز دارند.
✅ کاربردهای مرتبط:
①- پوشش‌های آب‌گریز و مقاوم به آب: پلی دی متیل سیلوکسان (hydroxy-terminated) می‌تواند وارد ساختار پوشش شده و بخش سیلوکسانی آن، انرژی سطحی را کاهش دهد و آب‌گریزی فیلم را افزایش دهد. در مطالعات روی پلی یورتان‌های اصلاح شده با این محصول، افزایش آب گریزی و کاهش انرژی سطحی فیلم گزارش شده است.
②- پوشش‌های اصلاح شده برای منسوجات و سطوح: pdms به طور کلی به دلیل آب‌گریزی و انرژی سطحی پایین در پوشش‌های دافع آب استفاده می‌شود؛ در نوع hydroxy-terminated، امکان اتصال شیمیایی به اجزای دیگر را فراهم می‌کند و در برخی سامانه‌ها می‌تواند نسبت به افزودن این پلیمر از نوع غیر واکنش‌پذیر، تثبیت شیمیایی بیشتری در ساختار ایجاد کند؛ میزان این اثر به شیمی شبکه و شرایط پخت بستگی دارد.
۳- وجود گروه‌های هیدروکسی انتهایی و واکنش‌پذیری شیمیایی
• اصلی ترین ویژگی مخصوص محصول پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated، وجود داشتن گروه‌های Si–OH در انتهای زنجیره آنها است. این گروه‌ها PDMS یک ماهیت تلکلیک و واکنش‌پذیر می‌دهند؛ یعنی پلیمر فقط یک ماده سیلیکونی با خواص فیزیکی مشخص نیست، بلکه می‌تواند از طریق انتهای زنجیره وارد واکنش شیمیایی شود. در نتیجه، امکان اتصال آن به پلیمرها، رزین‌ها یا عوامل اتصال دهنده مختلف فراهم می‌شود.
در شرایط مناسب، گروه‌های سیلانول می‌توانند در واکنش‌های تراکمی نیز شرکت کنند و پیوند Si–O–Si جدید ایجاد کنند. برای نمونه:
≡Si–OH + HO–Si≡ → ≡Si–O–Si≡ + H₂O
• همچنین پلی دی متیل سیلوکسان دارای گروه انتهایی هیدروکسیلی (hydroxy-terminated) می‌تواند با گروه‌های ایزوسیانات (–NCO) وارد واکنش شود و به این ترتیب بخش سیلوکسانی را در ساختار پلی یورتان قرار دهد. در یک مطالعه، PDMS hydroxy-terminated از طریق واکنش گروه‌های OH با NCO وارد بخش نرم پلی یورتان شده است.
✅ کاربردهای مرتبط:
①- ساخت پلی یورتان‌های اصلاح شده با سیلیکون: در این کاربرد، گروه‌های OH انتهایی مستقیماً در تشکیل پیوندهای پلی‌یورتانی مشارکت می‌کنند و پلی دی متیل سیلوکسان را از یک افزودنی صرف به یک جزء شیمیایی متصل به زنجیره پلیمر تبدیل می‌کنند. در نتیجه می‌توان ویژگی‌های سطحی، آب‌گریزی و حرارتی پلی یورتان را تغییر داد.
②- اصلاح رزین‌های اپوکسی: این پلیمر با گروه انتهایی هیدروکسیلی (hydroxy-terminated) می‌تواند ابتدا با یک دی ایزوسیانات به پیش پلیمر تبدیل شود و سپس از طریق گروه‌های ایزوسیانات با رزین دارای گروه‌های هیدروکسیلی واکنش دهد؛ چنین مسیری برای تهیه رزین‌های اپوکسی اصلاح شده با سیلیکون گزارش شده است.
③- اتصال عرضی و تشکیل شبکه‌های سیلوکسانی: گروه‌های Si–OH می‌توانند در واکنش با عوامل چندعاملی مانند برخی ترکیبات بور یا سیلان‌های مناسب، به ایجاد شبکه‌های پلیمری یا هیبریدی منجر شوند. مطالعات تجربی، استفاده از این محصول و عوامل چند عاملی را برای تشکیل شبکه‌های سیلوکسانی نشان داده‌اند.
④- پوشش‌های فوق آب گریز و خود ترمیم شونده: پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated می‌تواند در حضور ترکیبات چند عاملی مانند اسید بوریک به تشکیل شبکه‌های سیلیکونی دینامیک منجر شود. در یک مطالعه، این نوع از PDMS با میانگین جرم مولکولی حدود 550g/mol و ویسکوزیته حدود 25cSt برای تهیه شبکه‌های سیلیکونی دینامیک مورد استفاده قرار گرفت و پوشش‌های حاصل، ویژگی‌های فوق آب گریزی و قابلیت خود ترمیمی نشان دادند. در این سامانه، پیوندهای دینامیک بور–اکسیژن در شبکه امکان بازآرایی پیوندها را فراهم می‌کنند.
⑤- مزیت اصلی این سربندی نسبت به پلی دی متیل سیلوکسان های متیل انتهایی این است که انتهای زنجیره در نوع هیدروکسیل دار مستقیماً دارای یک گروه واکنش‌پذیر است؛ بنابر این می‌توان آن را به صورت شیمیایی وارد ساختار ماده دیگری کرد. در مقابل، مقایسه با پلی دی متیل سیلوکسان های وینیل انتهایی یا آمین انتهایی باید بر اساس نوع واکنش مورد نظر انجام شود، زیرا آنها نیز واکنش‌پذیرند اما از مسیرهای شیمیایی متفاوتی استفاده می‌کنند.
۴- پایداری حرارتی و شیمیایی اسکلت سیلوکسانی
• اسکلت Si–O–Si علاوه بر انعطاف‌پذیری، به این ماده ویژگی‌هایی مانند پایداری حرارتی، مقاومت در برابر اکسایش و مقاومت جوی می‌دهد. به همین دلیل، افزودن بخش‌های سیلوکسانی به پلیمرهای دیگر می‌تواند عملکرد آنها را در شرایط حرارتی و محیطی تغییر دهد. البته میزان پایداری نهایی به ساختار کامل ماده و نوع شبکه بستگی دارد و نباید ویژگی‌های پلی دی متیل سیلوکسان آزاد را بدون بررسی به هر کامپوزیت یا پلیمر اصلاح شده تعمیم داد.
✅ کاربردهای مرتبط:
①- پوشش‌های مقاوم حرارتی و محیطی: پلی دی متیل سیلوکسان با گروه انتهایی هیدروکسیلی (hydroxy-terminated) در تهیه برخی پوشش‌ها و پلی یورتان‌های اصلاح شده استفاده شده است تا بخش سیلوکسانی به افزایش پایداری حرارتی و ایجاد سطح کم انرژی کمک کند. در پژوهش‌های مربوط به پلی یورتان‌های اصلاح شده با این محصول، افزایش دمای تخریب حرارتی فیلم‌ها گزارش شده است.
②- هیبریدهای پلی یورتان–پلی دی متیل سیلوکسان: Sigma-Aldrich استفاده از پلی دی متیل سیلوکسان در ساخت هیبریدهای مقاوم به حرارت و شعله بر پایه پلی یورتان را گزارش می‌کند. در چنین موادی، بخش این پلیمر به ایجاد پایداری حرارتی و کاهش انرژی سطحی کمک می‌کند.
۵- ویسکوزیته پایین محصول و قابلیت فرآوری
• محصول 481939 دارای ویسکوزیته سینماتیکی حدود 25cSt و میانگین جرم مولکولی عددی حدود 550 است. این مشخصات، محصول را در مقایسه با PDMS hydroxy-terminated های با ویسکوزیته بسیار بالاتر، در گروه مواد با جریان پذیری بیشتر قرار می‌دهد. Sigma-Aldrich برای سایر پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated ها ویسکوزیته‌هایی مانند ۶۵، ۳۵۰۰ و 18000–22000 سانتی استوک نیز گزارش می‌کند؛ بنابر این انتخاب ویسکوزیته باید متناسب با فرایند انجام شود.
• ویسکوزیته پایین‌تر می‌تواند در انتقال، پمپاژ، اختلاط و فرمولاسیون مزیت عملی ایجاد کند، اما از روی ویسکوزیته به تنهایی نمی‌توان ساختار یا عملکرد نهایی ماده را پیش‌بینی کرد؛ گروه‌های انتهایی، توزیع جرم مولکولی و شرایط فرآیند نیز مهم هستند.
✅ کاربردهای مرتبط:
①- فرمولاسیون پلیمرهای هیبریدی و پوشش‌ها: سیالیت بیشتر می‌تواند اختلاط این محصول با اجزای واکنش دهنده را آسان‌تر کند، به خصوص در فرایندهایی که PDMS به عنوان جزء واکنش‌پذیر وارد یک رزین یا پلی یورتان می‌شود. وجود یک مطالعه روی یان محصول (۴۸۱۹۳۹) در پلی یورتان‌های آب پایه نیز نشان می‌دهد این ماده می‌تواند مستقیماً به ساختار پلیمر وارد شود، نه اینکه صرفاً به عنوان افزودنی فیزیکی باقی بماند.
۶- کاربرد در مواد هیبریدی سیلیکونی
• ترکیب واکنش‌پذیری Si–OH با آب‌گریزی و انعطاف‌پذیری پلی دی متیل سیلوکسان امکان ساخت مواد هیبریدی آلی–سیلیکونی را فراهم می‌کند. در این مواد، PDMS می‌تواند بخشی از یک شبکه پیچیده‌تر باشد و هم‌زمان خواص سطحی و ویژگی‌های مکانیکی یا حرارتی آن را تغییر دهد.
✅ کاربرد مرتبط:
①- زِروژل‌ها و مواد محافظ سطوح: Sigma-Aldrich استفاده از این پلیمر را به عنوان افزودنی در تهیه xerogel های هیبریدی بدون ترک بر پایه TEOS برای حفاظت از سنگ گزارش کرده است. در این فرایند، حضور این ماده بر فرایند ژل شدن و ویژگی‌های آب‌گریزی و حفاظتی ماده اثر می‌گذارد.
۷- سایر کاربردها:
①- کاربرد در فرمولاسیون‌های آرایشی و مواد مراقبت شخصی: پلی دی متیل سیلوکسان (Dimethiconol، CAS ۷۰۱۳۱-۶۷-۸) در برخی فرمولاسیون‌های آرایشی و مراقبت شخصی به عنوان ماده نرم کننده و حالت دهنده پوست یا مو و نیز در برخی فرمولاسیون‌ها به عنوان عامل کنترل کف استفاده شده است. با این حال، این کاربردها به گرید، مشخصات فنی و فرمولاسیون نهایی وابسته‌اند و نباید محصول آزمایشگاهی 481939 را بدون تأیید گرید و الزامات مربوطه، معادل یک ماده اولیه آرایشی یا دارویی در نظر گرفت.
②- کاربرد در مواد چشم پزشکی: PDMS با هیدروکسیل انتهایی می‌تواند به عنوان یک پیش ماده در ساخت برخی مواد مورد استفاده در کاربردهای چشم پزشکی به کار رود. Sigma-Aldrich استفاده از این ماده را به عنوان پیش پلیمر برای تهیه شبکه‌های در هم نفوذی PDMS/PNIPAAM با قابلیت نفوذ گلوکز گزارش می‌کند که برای کاربردهای چشم پزشکی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. این کاربرد مربوط به طراحی و ساخت یک ماده یا شبکه پلیمری است و نباید آن را با استفاده مستقیم از پلی دی متیل سیلوکسان به عنوان محلول پاک کننده یا ماده نهایی لنز تماسی اشتباه گرفت.
③- کاربرد به عنوان روان کننده و اصلاح کننده سطوح لغزنده: پلی دی متیل سیلوکسان با هیدروکسیل انتهایی با ویسکوزیته حدود 25cSt می‌تواند به عنوان یک مایع روان کننده در طراحی سطوح لغزنده و SLIPS (Slippery Liquid-Infused Porous Surfaces) مورد استفاده قرار گیرد. در یک مطالعه، دقیقاً از Sigma-Aldrich 481939 به عنوان روان کننده برای پوشش SLIPS استفاده شد و این سطح برای حرکت و کنترل قطرات در یک سامانه میکروسیالی به کار رفت.
④- نانو ذرات لغزنده و سامانه‌های دارورسانی: PDMS با هیدروکسیل انتهایی با ویسکوزیته حدود 25cSt در برخی مطالعات برای ایجاد سطوح لغزنده روی نانوذرات سیلیکا و تهیه slippery nanoparticles مورد استفاده قرار گرفته است. در این سامانه‌ها، لایه این پلیمر با هیدروکسیل انتهایی می‌تواند ویژگی لغزندگی و مقاومت در برابر چسبیدن یا جذب ناخواسته مواد به سطح را تغییر دهد. این نوع ساختارها در پژوهش‌های مربوط به سامانه‌های زیستی و دارورسانی نیز بررسی شده‌اند.
⑤- کاربرد در تثبیت آنزیم و بیوکاتالیز: پلی دی متیل سیلوکسان با هیدروکسیل انتهایی همچنین در برخی مواد هیبریدی مورد استفاده برای تثبیت آنزیم‌ها به کار رفته است. در یک مطالعه، این ماده با هیدروکسیل انتهایی با ویسکوزیته حدود 25cSt به همراه پیش ماده‌های سیلیکا برای تهیه کامپوزیت‌های سیلیکا–پلی دی متیل سیلوکسان و به دام اندازی β-galactosidase استفاده شد. کامپوزیت‌های اصلاح شده با PDMS در مقایسه با نمونه‌های فاقد پلی دی متیل سیلوکسان، ویژگی‌های متفاوتی از نظر تخلخل، پایداری حرارتی و قابلیت استفاده مجدد آنزیم نشان دادند و برای فرایندهای زیستی مانند هیدرولیز لاکتوز مورد بررسی قرار گرفتند.
مقایسه پلی دی متیل سیلوکسان در ویسکوزیته‌های ۳۵۰cst و ۶۰۰۰۰۰cst
بازار خرید و فروش جهانی PDMS
• بازار پلی دی متیل سیلوکسان بخشی مهم از بازار گسترده‌تر سیلیکون ها و پلی سیلوکسان ها است. با این حال، بازار این ماده شامل طیف بسیار متنوعی از سیالات، پلیمرهای با جرم مولکولی مختلف، الاستومرها و گریدهای عملکردی است و نمی‌توان آمار کل این بازار را مستقیماً به پلی دی متیل سیلوکسان با گروه انتهایی هیدروکسی با ویسکوزیته حدود 25cSt تعمیم داد. برای این گرید تخصصی، داده عمومی قابل اتکایی درباره حجم یا ارزش مستقل بازار در دسترس نیست.
جایگاه PDMS و تولیدکنندگان مهم
• PDMS به دلیل تنوع ویسکوزیته، امکان اصلاح گروه‌های جانبی و انتهایی و کاربرد گسترده در سیالات و مواد سیلیکونی، یکی از مواد پایه مهم صنعت سیلیکون محسوب می‌شود. شرکت‌هایی مانند Dow، WACKER، Shin-Etsu Chemical، Momentive و Elkem از تولیدکنندگان مهم این زنجیره هستند. WACKER در گزارش سال 2025 خود، جایگاه بخش سیلیکون ها را در میان تأمین کنندگان جهانی رتبه دوم و Dow را رتبه اول ذکر می‌کند؛ این رتبه بندی مربوط به بازار سیلیکون ها است، نه بازار مستقل پلی دی متیل سیلوکسان یا پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated.
• این شرکت‌ها همچنین در مناطق مختلف جهان دارای ظرفیت تولید هستند؛ برای نمونه، Elkem شبکه تولید خود را در اروپا، آمریکا و آسیا، از جمله چین، گزارش می‌کند و WACKER نیز در چین خطوط تولید functional silicone fluids و محصولات سیلیکونی دیگر دارد.
مناطق مهم تولید و مصرف PDMS
• آسیا-اقیانوسیه، به‌ویژه چین، یکی از مراکز اصلی تولید و مصرف سیلیکون ها و مواد مبتنی بر پلی دی متیل سیلوکسان است. توسعه صنایع الکترونیک، خودرو، ساخت و ساز، مراقبت شخصی و تولید صنعتی در این منطقه تقاضای قابل توجهی برای مواد سیلیکونی ایجاد کرده است. تحلیل‌های بازار نیز آسیا-اقیانوسیه را منطقه اصلی بازار سیلیکون معرفی می‌کنند.
• در کنار آسیا، اروپا و آمریکای شمالی نیز بازارهای مهمی برای گریدهای تخصصی، مواد عملکردی و محصولات با ارزش افزوده بالاتر هستند. برای نمونه، Dow در سال 2026 از سرمایه‌گذاری حدود 100 میلیون دلار تا پایان 2027 برای توسعه ظرفیت و قابلیت‌های سیلیکون‌های تخصصی در آمریکا، چین و ژاپن خبر داده است؛ تمرکز این سرمایه‌گذاری‌ها بر کاربردهایی مانند موبیلیتی، الکترونیک و مراقبت‌های سلامت است.
عوامل مؤثر بر قیمت PDMS
• قیمت PDMS به نوع و درجه پلیمریزاسیون، ویسکوزیته، گروه‌های انتهایی و عملکردی، خلوص، مشخصات کیفی، حجم سفارش، ظرفیت تولید و هزینه‌های انرژی و حمل و نقل وابسته است. در مورد گریدهای واکنش پذیر مانند پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated، کنترل ساختار و گروه‌های انتهایی می‌تواند اهمیت بیشتری از یک پلی دی متیل سیلوکسان سیال عمومی داشته باشد.
• از طرف دیگر، مواد اولیه نقش مهمی در هزینه تولید دارند. WACKER اعلام می‌کند که سیلیکون فلزی و متانول از مواد اولیه اصلی زنجیره تولید محصولات سیلیکونی آن هستند و عوامل دیگری مانند انرژی نیز بر هزینه تولید اثر می‌گذارند. در سال 2025 قیمت سیلیکون فلزی و متانول در اروپا نسبت به سال قبل کاهش داشت و همین موضوع در هزینه‌های مواد اولیه این صنعت منعکس شد.
تفاوت پلی دی متیل سیلوکسان عمومی با پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated
• بخش بزرگی از بازار این ماده را محصولات غیر واکنش‌پذیر و معمولاً متیل‌انتهایی تشکیل می‌دهند. در مقابل، پلی دی متیل سیلوکسان hydroxy-terminated یک زیرگروه تخصصی است که گروه‌های Si–OH در انتهای زنجیره دارد و به همین دلیل می‌تواند در واکنش‌های تراکمی یا اتصال به پلیمرهای دیگر شرکت کند. تولیدکنندگان مختلف نیز این ترکیب را در دامنه بسیار وسیعی از ویسکوزیته‌ها عرضه می‌کنند؛ بنابراین ویسکوزیته حدود 25cSt محصول 481939 را نمی‌توان نماینده کل بازار این ترکیب دانست.
روند کلی بازار در سال‌های اخیر
• بازار سیلیکون ها در سال‌های اخیر روند یکنواختی نداشته است. WACKER در سال 2024 از افزایش فروش بخش سیلیکون ها، که بخشی از آن ناشی از ترکیب محصول با سهم بیشتر محصولات تخصصی بود، خبر داد؛ اما در سال 2025 فروش این بخش حدود 2.6 درصد کاهش یافت و ضعف تقاضا در خودرو، ساخت‌وساز و برخی بازارهای مصرفی از عوامل آن اعلام شد.
رعایت نکات ایمنی در نحوه استفاده و نگهداری پلی دی متیل سیلوکسان
نکات ایمنی زیر بر اساس SDS محصول Poly(dimethylsiloxane), hydroxy terminated با کد ۴۸۱۹۳۹ و منابع ایمنی مربوط به همین محصول تنظیم شده‌اند.
⚠ نکات ایمنی هنگام استفاده
• جلوگیری از تماس غیر ضروری با ماده: هنگام کار از تماس مستقیم و غیرضروری با محصول خودداری شود و اصول معمول کار با مواد شیمیایی رعایت گردد.
• رعایت بهداشت آزمایشگاهی: پس از کار دست‌ها شسته و در صورت آلودگی، لباس کار تعویض شود.
• محافظت از چشم: هنگام کار از عینک ایمنی مناسب و استاندارد استفاده شود.
• تهویه مناسب: از استنشاق بخارات و آئروسل ماده جلوگیری شود؛ در صورت ایجاد آئروسل یا شرایطی که احتمال مواجهه تنفسی وجود دارد، تهویه مناسب و حفاظت تنفسی متناسب فراهم شود.
• جلوگیری از آلودگی محیط کار: از رهاسازی ماده در مسیر فاضلاب جلوگیری شود و در صورت نشت، ماده جمع‌آوری و محل آلوده پاک سازی شود.
⚠ شرایط نگهداری
• دمای نگهداری: SDS فعلی محصول دمای عددی مشخصی برای نگهداری تعیین نکرده است؛ بنابراین از تعیین یک دمای خاص بدون دستور سازنده باید خودداری کرد.
• ظرف مناسب: محصول باید در ظرف مناسب و کاملاً بسته نگهداری شود.
• محیط نگهداری: محصول در شرایط نگهداری توصیه شده توسط سازنده و در ظرف کاملاً بسته نگهداری شود.
• مواد ناسازگار: ماده باید از عوامل اکسید کننده قوی جدا نگهداری شود.
• طبقه بندی انبارش: محصول در Storage Class ۱۰، یعنی مایعات قابل احتراق (Combustible liquids) قرار دارد؛ بنابراین باید الزامات ایمنی مربوط به نگهداری مایعات قابل احتراق رعایت شود.
⚠ اقدامات اولیه در صورت تماس یا مواجهه
• تماس پوستی: محل تماس را با آب فراوان و صابون بشویید.
• تماس چشمی: چشم‌ها را فوراً با آب شست و شو دهید؛ در صورت تداوم تحریک یا بروز علائم، به پزشک مراجعه کنید.
• استنشاق: فرد را به هوای تازه منتقل کنید؛ در صورت قطع تنفس، اقدامات کمک‌های تنفسی مناسب انجام شود.
• بلع: دهان را با آب بشویید و به فرد بیهوش چیزی از راه دهان ندهید.
⚠ نکات زیست محیطی و دفع پسماند
• از ورود کنترل نشده ماده به فاضلاب یا محیط زیست جلوگیری شود. پسماند، مواد باقی مانده و بسته بندی آلوده باید مطابق SDS، الزامات آزمایشگاه و مقررات محلی مربوط به مدیریت پسماندهای شیمیایی جمع‌آوری و دفع شوند.
‼هنگام استفاده از تمام فرم‌های این ماده، تمامی دستورالعمل‌های ایمنی را رعایت کرده و همیشه برگه‌های اطلاعات ایمنی (MSDS) محصول را بررسی کنید.
سوالات متداول
۱- پلی دی متیل سیلوکسان چه کاربردهایی دارد؟
پلی دی متیل سیلوکسان در صنایع آرایشی و بهداشتی، داروسازی، تجهیزات پزشکی، صنایع غذایی، روان‌کننده‌ها، ضدکف‌ها، میکروفلوئیدیک و تولید سیلیکون‌ها کاربرد گسترده‌ای دارد. این پلیمر به دلیل پایداری شیمیایی، انعطاف‌پذیری و زیست سازگاری، یکی از پرمصرف‌ترین سیلیکون‌ها است.
۲- آیا PDMS برای انسان سمی است؟
خیر، PDMS در شرایط استفاده معمول سمیت بسیار پایینی دارد و در بسیاری از کاربردهای پزشکی، آرایشی و غذایی ایمن شناخته می‌شود. البته استفاده از گرید مناسب هر کاربرد و رعایت دستورالعمل‌های ایمنی ضروری است.
۳- آیا پلی دی متیل سیلوکسان طبیعی است؟
خیر، PDMS یک پلیمر مصنوعی است که از مشتقات سیلیکون تهیه می‌شود.
۴- آیا پلی دی متیل سیلوکسان برای پوست مفید است؟
بله، در محصولات آرایشی و مراقبت از پوست، پلی دی متیل سیلوکسان با ایجاد یک لایه محافظ و تنفس‌پذیر روی پوست، به کاهش تبخیر آب، افزایش نرمی و بهبود حس لمس کمک می‌کند. این ماده معمولاً منافذ پوست را مسدود نمی‌کند.
۵- آیا پخت و پز با سیلیکون برای سلامتی مضر است؟
خیر، ظروف سیلیکونی با کیفیت و دارای استاندارد، در دمای پخت و پز پایدارند و مواد مضر آزاد نمی‌کنند.
۶- آیا PDMS همان سیلیکون است؟
PDMS یکی از رایج‌ترین انواع پلیمرهای سیلیکونی (Silicone) است، اما تمام سیلیکون‌ها، PDMS نیستند. در واقع، پلی دی متیل سیلوکسان عضوی از خانواده بزرگ ترکیبات سیلیکونی محسوب می‌شود.
۷- فرمول شیمیایی پلی دی متیل سیلوکسان چیست؟
واحد تکرار شونده پلی دی متیل سیلوکسان (C₂H₆OSi)ₙ یا به‌صورت ساختاری [-Si(CH₃)₂-O-]ₙ است.
۸- آیا پلی دی متیل سیلوکسان در آب محلول است؟
خیر، Polydimethylsiloxane در آب نامحلول است، اما در برخی حلال‌های آلی غیرقطبی مانند تولوئن و هگزان قابلیت حل شدن یا تورم دارد. این ویژگی باعث شده در بسیاری از کاربردهای صنعتی و پزشکی عملکرد مناسبی داشته باشد.
۹- آیا پلی دی متیل سیلوکسان نوعی روغن سیلیکون است؟
پلی دی متیل سیلوکسان‌های خطی با جرم مولکولی و ویسکوزیته مناسب که در دمای معمول به صورت مایع هستند، معمولاً به عنوان سیالات یا روغن‌های سیلیکونی شناخته می‌شوند. گریدهای پلی دی متیل سیلوکسان با ویسکوزیته‌های مختلف، از مایعات بسیار روان تا مواد بسیار غلیظ، وجود دارند. بنابراین، هر پلی دی متیل سیلوکسان لزوماً در دسته روغن‌های سیلیکونی قرار نمی‌گیرد، اما پلی دی متیل سیلوکسان یکی از مهم‌ترین پایه‌های مورد استفاده در تولید سیالات و روغن‌های سیلیکونی است.
۱۰- تفاوت روغن سیلیکون و پلی دی متیل سیلوکسان چیست؟
PDMS، یک پلیمر سیلیکونی با ساختار تکرارشونده [–Si(CH₃)₂–O–]ₙ است. بسته به جرم مولکولی، طول زنجیره و میزان اتصال عرضی، می‌تواند به صورت مایع، ماده‌ای بسیار ویسکوز یا در صورت تشکیل شبکه پلیمری، به صورت ژل یا الاستومر وجود داشته باشد؛ اما روغن سیلیکون اصطلاحی رایج برای سیالات سیلیکونی مایع با ویسکوزیته‌های مختلف است که بسیاری از آنها بر پایه این ترکیب ساخته می‌شوند. برخی محصولات تجاری ممکن است علاوه بر پلی سیلوکسان اصلی، حاوی افزودنی‌ها یا سایر اجزای فرمولاسیون نیز باشند.
جمع‌بندی
PDMS یک پلی سیلوکسان مهم با اسکلت انعطاف‌پذیر Si–O–Si است که به دلیل انعطاف‌پذیری زنجیره، آب گریزی، انرژی سطحی پایین، پایداری مناسب حرارتی و شیمیایی و ویژگی‌های سطحی منحصر به فرد، در طیف گسترده‌ای از مواد و فرآیندها کاربرد دارد. محصول Poly(dimethylsiloxane), hydroxy terminated با کد 481939 علاوه بر این ویژگی‌ها، دارای گروه‌های واکنش‌پذیر Si–OH در دو انتهای زنجیره است و به همین دلیل می‌تواند به عنوان ماده اولیه یا جزء واکنش‌پذیر در ساخت پلی یورتان‌ها، پوشش‌ها، شبکه‌های سیلوکسانی و مواد هیبریدی مورد استفاده قرار گیرد. ویسکوزیته سینماتیکی حدود 25cSt و میانگین جرم مولکولی عددی حدود 550g/mol نیز این گرید را از نظر فرآوری و اختلاط از انواع با ویسکوزیته بالاتر متمایز می‌کند. در نهایت، هنگام استفاده و نگهداری از این محصول باید اصول کار ایمن با مواد شیمیایی، محافظت از چشم و پوست، تهویه مناسب، بسته نگه داشتن ظرف، جداسازی از اکسید کننده‌های قوی و دفع کنترل شده پسماند رعایت شود.
برای بازدید از فروشگاه و سفارش پلی دی متیل سیلوکسان و سایر محصولات شیمیایی،کلیک کنید:
شیما نوری –
از محصول راضی هستم
سیلور شیمی –
ما تلاش کرده‌ایم تمامی اطلاعات فنی مربوط به این محصول را به‌صورت دقیق و جامع در اختیار شما قرار دهیم. در صورتی که نیاز به بررسی جزئیات بیشتر دارید، می‌توانید به صفحه اختصاصی این محصول در سایت شرکت مرک (Merck) مراجعه نمایید.
برای اطلاع از قیمت به‌روز، موجودی و ثبت سفارش، لطفاً به بخش «سفارش محصول» از منوی بالای صفحه مراجعه کرده و از طریق یکی از راه‌های ارتباطی درج‌شده با ما در تماس باشید.
در صورت داشتن هرگونه سوال یا نیاز به مشاوره تخصصی، خوشحال می‌شویم در بخش نظرات پاسخگوی شما باشیم.
پوریا –
ممنون از شما
سیلور شیمی –
🙏🌷